बैतडी : बैतडीको पाटन नगरपालिका-१० का मदनराज भट्टको मुख्य आम्दानीको स्रोत बनेको छ, फलफूल र तरकारी खेती। घरका लागि मात्रै तरकारी उत्पादन गर्दै आएका भट्ट एक दशकयता व्यावसायिकरुपमा सक्रिय छन्।
विसं २०७२ देखि व्यावसायिकरुपमा सुरु गरेको भेडेखुर्सानी खेती अहिले विस्तार भएर १६ रोपनी क्षेत्रफलमा पुगेको छ। ‘बजारको विस्तार भएसँगै भेडे खुर्सानी खेती व्यावसायिकरुपमा गरिरहेका छौँ’, उनले भने।
‘कृषिलाई परम्परागत रूपमा मात्र नभइ व्यवसायका रूपमा अघि बढाउनसके राम्रो आम्दानी गर्न सकिन्छ’, उनले भने, ‘बीउबिजन, ढुवानीलगायत अन्य खर्च कटाएर भेडेखुर्सानीबाटै ४ लाख रूपैयाँसम्म बचत हुने गरेको छ।’
भट्ट परिवारले सञ्चालन गर्दै आएको मल्टी एग्रो फार्ममा करिब ४० रोपनी क्षेत्रफलमा तरकारी तथा फलफूलखेती भइरहेको छ। भेडेखुर्सानी, किबी, कागती, सुन्तला खेतीसँगै कुखुरा तथा बंगुरपालन गर्दै आएका छन्।
सुरुका दिनमा प्राविधिक ज्ञानको अभावमा केही कठिनाइ भए पनि अहिले किबीखेती क्रमशः विस्तार हुँदै गएको भट्टका छोरा दीपक बताउँछन्। बजारको केही चुनौती भए तापनि पाँच रोपनीमा किबी खेती गरिएको उनले बताए। ‘बजार र प्राविधिक ज्ञानको अभाव छ। युट्यब हेरेर व्यवसाय सञ्चालन गरेको हुँ’, दीपकले भने, ‘विसं २०७६ देखि सुरु गरिएकामा अहिले पाँच रोपनी क्षेत्रफलमा विस्तार गरी किबीका २०० बोट लगाएका छौँ।’
दैनिक पन्ध्र सयभन्दा बढी अण्डा उत्पादन
दुई वर्षयता दीपकले कुखुरापालन व्यवसाय पनि थपेका छन्। १० लाख रूपैयाँको लगानीमा आधुनिक खोर निर्माण गरी कुखुरापालन व्यवसाय थपिएको उनले जानकारी दिए। ‘अण्डा उत्पादनका लागि लेयर्स जातका दुई हजारबढी कुखुरा छन्’, दीपक भन्छन्, ‘दैनिक १ हजार ६ सय अण्डा उत्पादन हुने गरेको छ। बैतडीसहित बझाङ र दार्चुलाका विभिन्न बजारमा जाने गरेको छ।’
बजारको अभाव नभए पनि ढुवानीको समस्या हुने गरेको कृषक भट्ट परिवारको भनाइ छ। व्यवसाय विस्तारको योजना भए तापनि दाना, अण्डा, बीउबिजनलगायत उत्पादित तरकारी बजारसम्म पुर्याउन सकस हुने गरेको दीपकको भनाइ छ।
मेहनत गरे गाउँमै राम्रो आम्दानी
कृषि व्यवसायबाट वार्षिक एक करोड रूपैयाँभन्दा बढीको कारोबार हुने भए पनि उत्पादन लागत, दाना, मल, औषधि, श्रम तथा ढुवानीलगायत खर्च कटाउँदा बचत भने अपेक्षाकृत कम हुने गरेको परिवारको भनाइ छ। सबै खर्च कटाएर वार्षिक ३० लाख रूपैयाँसम्म खुद नाफा हुने गरेको दीपक बताउँछन्।
‘बाहिर गर्नुपर्ने मेहनत गाउँमै गरे आम्दानी राम्रो हुने दीपक बताउँछन्। ‘यहाँ केही पनि छैन भन्दै सयौँ नेपाली रोजगारीको खोजीमा विदेशिने गरेका छन्’, उनले भने, ‘तर गाउँमा पनि थुप्रै अवसर छन्। यतै मेहनत गर्यौँ भने विदेशको भन्दा राम्रो कमाइ हुन्छ।’
व्यवसाय विस्तार गर्ने योजनामा रहेका भट्टले सरकारको साथ खोजेका छन्। उनले सडकको सहज पहुँच र बजारको थप व्यवस्थापनका लागि स्थानीय सरकारलाई आग्रहसमेत गरे
